در باب اهمیت و فضیلت شب قدر: قلب ماه مبارک رمضان
درک و بیان عظمت شب راز آلود قدر چندان آسان نیست. اسرار مربوط به سرنوشت ساز بودن این شب در زندگی معنوی مومنان در قرآن کریم و سخن معصومین نهفته است. با غور در این آیات و روایات می توان دریافت که این شب چه ارمغان گرانبهایی برای روزه داران است.
به گزارش حیات و به نقل از سیصد و دومین شماره هفته نامه حیات طیبه، در نوشته حاضر کوشیدیم تا با استناد به آیات و احادیث زوایایی از قدر و منزلت این شب را نمایان کنیم:
1-نزول قرآن به عنوان جامع ترین، کامل ترین و ماندگارترین کتاب الهی: دراین رابطه در قرآن سوره بقره آیه185 آمده است: «ماه [مبارک] رمضان ماهی است که در آن قرآن نازل شده است» و در سوره قدر آیه 1 می فرماید: «به حقیقت ما آن [قرآن] را در شب قدر فرود آوردیم».
2-تقدیر امور: «قدر» به معنای تقدیر و تنظیم است. قرآن کریم در سوره دخان آیه 4 می فرماید: در آن شب «یفرق کل امر حکیم»، «هرکاری بر طبق حکمت [خداوند] جدا [و تعیین و تنظیم] می گردد». امام صادق علیه السلام فرمود: «تقدیر امور [و سرنوشتها] در شب قدر، یعنی شب نوزدهم، تحکیم آن در شب بیست و یکم، و امضا [ی آن] در شب بیست و سوم [صورت می گیرد] .» (البرهان فی تفسیر القرآن، ج 4، ص 487).
3.سند امامت: در روایات فراوانی، وجود شب قدر را در هر زمان دلیل لزوم امامت و بقای آن دانسته اند. حضرت علی علیه السلام فرمود: «به حقیقت شب قدر در هر سال وجود دارد و امر سال در آن شب نازل می شود و به راستی برای آن امر صاحبان امری است. عرضه شد آنان چه کسانی هستند؟ فرمود: «من و یازده [امام] از نسل من که [همه] امامانی محدث می باشند [که ملائکه را نمی بینند ولی صدای آنها را می شنوند».] (اثباة الهداة، شیخ حر عاملی، قم مطبعة العلمیة، ج 2، ص 256; بحارالانوار (همان)، ج 94، ص 15، ح 26).
4.بخشش گناهان: یکی دیگر از ویژگیهای شب قدر بخشش گناهان و عفو عاصیان و مجرمان است، از همین روست که فراوان توصیه شده است که مومنین تلاش کنند تا این فیض و کرامت نهفته در این روز بهره کافی ببرند. چنان که پیامبر اکرم (ص) می فرمود: «هرکس که از فیض شب قدر محروم گردد، از تمام خیرات محروم [و بی نصیب] شده است و محروم نمی ماند از [برکات و] خیرات شب قدر، مگر کسی که [با اعمال خویش] خود را محروم نموده باشد»(کنز العمال، علی متقی هندی، بیروت، مؤسسه الرساله، ج 8، ص 534، ح 28 . 24) همچنین رسول اکرم فرمودند: «کسی که در شب قدر به پاخیزد [و آن شب را] از روی ایمان و محاسبه [و اخلاص بیدار باشد،] گناهان گذشته اش بخشوده می شود» (وسائل الشیعه، ج 10، ص 358، ح 13601).
5- نزول ملائکه: نزول ملائکه و روح در شب قدر نشانه شرافت آن بر هزار ماه است. امام باقر (ع)فرمودند: «عمل صالح در شب قدر از قبیل نماز، زکات و کارهای نیک دیگر بهتر است از عمل در هزار ماهی که در آن شب قدر نباشد.» (ثواب الاعمال و عقاب الاعمال، ص 133).
6-قلب رمضان: امام صادق (ع) فرمودند: «از کتاب خدا استفاده میشود که شماره ماههای سال نزد خداوند، دوازده ماه است و سرآمد ماهها ماه رمضان است و قلب ماه رمضان لیلة القدر است» (بحارالانوار، ج 58، ص 376 ؛ امالی شیخ صدوق، مجلس، 15، ح 4).